Projecten energie & klimaat

AMBITIE 

Het Secretariaat-Generaal zal verder proactief bijdragen aan grensoverschrijdend overleg en daarbij de functie van proeftuin afwisselen met de rol van neutraal overlegplatform, om de transitie aan te jagen en waar nodig te faciliteren. 

De energietransitie in de Benelux- en de Penta-landen kan leiden tot concrete en rendabele resul- taten dankzij de synergie tussen de leden. Het waterstofproject zou bijvoorbeeld kunnen bijdragen aan de leveringszekerheid door de ontwikkeling ervan te koppelen aan het klaarmaken van de bestaande infrastructuur voor grensoverschrijdend transport naar de belangrijkste industriekernen. Hiertoe zal het ondergrondse netwerk van leidingen in de Benelux in kaart worden gebracht.

De banden van het Benelux Energie Expertise Netwerk met de marktpartijen moeten er mede voor zorgen dat deze transitie optimaal wordt uitgevoerd. De relatie tussen zonneenergie en energie- en klimaatbeleid wordt ook een nieuw thema. 

Met betrekking tot het klimaat leggen de Benelux-landen verder nadruk op de uitvoering van de Benelux Talanoa Verklaring van 2018, waarin de klimaatambities gezamenlijk werden vastgelegd, tijdens de Verenigde Naties-klimaattop in Katowice. Hierbij ligt de nadruk op verdere CO²-reductie en het creëren van draagvlak voor de klimaatplannen door ze duidelijk en genuanceerd voor te stellen en betaalbaar te houden. Slimme financiering van het klimaatbeleid en -projecten en het herkennen van de klimaatberoepen van de toekomst staan hoog op de agenda in het overleg. Ondertussen zal het klimaatplatform moeten worden doorontwikkeld tot dé ontmoetingsplaats voor grensoverschrijdende klimaatinitiatieven binnen de Benelux. Concreet  zal er een jaarlijkse Benelux-klimaatdag georganiseerd worden waarbij de laatste stand van zaken met betrekking tot ‘klimaatregelen’ in de Benelux in kaart wordt gebracht en de stakeholders met elkaar in dialoog kunnen gaan over de voortgang van het Benelux-klimaatbeleid.

PROJECTEN

Ondersteunen van de energietransitie door regionale energiesamenwerking

  • Ondersteuning van de energietransitie via het Benelux Energie Expertise Netwerk. Binnen het netwerk worden energie-events gefaciliteerd in samenwerking met leden van het netwerk met als doel de leden een platform te bieden en elkaar grensoverschrijdend te inspireren op het vlak van veerkrachtige energietransitie.
  • Ondersteuning bij de operationalisering van geïdentificeerde samenwerkingsdomeinen in het Penta hoofdstuk betreffende de energie- en klimaatplannen.
  • Verkenning van de infrastructuur voor hernieuwbare energie- en middels een analyse van het potentieel van bestaande in- frastructuur voor toekomstige duurzame energievoorziening die bestand is tegen de effecten van klimaatverandering, met een focus op de mogelijkheden van het grensoverschrijden- de netwerk van buizen en leidingen in de ondergrond van de Benelux. Het overzicht zal zowel het potentieel tonen als de nodige regulatieve aanpassingen voor het opwaarderen van bestaande infrastructuur om grootschalige transitie naar een veerkrachtige CO²-arme industrie en energievoorziening mogelijk te maken.
  • Facilitering van de uitrol van groene waterstof in de Benelux en de buurlanden. Afstemming binnen de Benelux-landen van de evaluatie en de bemonstering van de kwaliteit van water- stof. Uitwerking van een gemeenschappelijke aanpak binnen het Pentalateraal Energie Forum ten aanzien van de rol van de transmissie- en distributienetbeheerders en geharmoniseerde invoering van de garanties van oorsprong. 

Contactpersoon

Wim Martens

w.martens@benelux.int

Transregionaal samenwerken ten dienste van de Benelux: van Penta tot Noordzee Forum

  • Vooruitblik naar het evenwicht in de elektriciteitsbevoorrading door oplevering van een studie met kerncijfers en grafieken over de bevoorradingszekerheid op vlak  van  elektriciteit  in de Penta-landen (Benelux, Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland). Zo verwerven de landen inzicht in de adequaat- heid van de elektriciteitsbevoorrading vanuit grensoverschrijdend (Penta-)perspectief.
  • Voorbereiding op een mogelijke grensoverschrijdende elektriciteitscrisis. Uitwerken van een modelovereenkomst voor grensoverschrijdende of regionale maatregelen op basis van de uitwerking van een regionaal scenario voor een elektriciteitscrisis en een overzicht van mogelijke regionale maatregelen.
  • Publicatie van een rapport dat de juridische mechanismen voor grensoverschrijdende samenwerking inzake hernieuwbare energie in kaart brengt. Aftoetsen van de mogelijkheid tot sluiten van een convenant tussen overheid en bedrijven voor een test case.
  • Uitwisseling van inzichten over voor- en nadelen van koolstofbeprijzing binnen het Pentalaterale samenwerkingsverband. Bijdragen aan een gelijk speelveld door het faciliteren van een discussie over de mogelijke grensoverschrijdende impact van een koolstofprijs in één land of een groep van landen.
  • Opleveren van een evaluatie van het Noordzeeoverleg in het licht van de regionale energiesamenwerking. Vertaling van de tussentijdse resultaten van het tienlanden-overleg in een brochure met concrete kansen en uitdagingen voor een Benelux - Verenigd Koninkrijk cluster. Opzetten van een Benelux offshore dag samen met de sector naar aanleiding van de publicatie van de online offshore tender pipeline portal.
  • Coördinatie van markt- en mededingingszaken binnen het Gas Platform, waarbij de Penta-landen waar mogelijk gezamenlijk optrekken binnen EU-overleg, in reactie op de aangekondigde publicatie rond de zomer van 2020 van wijzigingsvoorstellen van de Europese Commissie van het Europese regelgevend ka- der van de gasmarkt. Daarnaast wordt verder structureel aan- dacht besteed binnen het Gas Platform en de L-gas Risicogroep aan leveringszekerheid in het licht van de versnelde afbouw van de productie van Groningengas. Meer specifiek wordt on- dersteuning geboden aan de recent opgerichte Task Force L-gas Market Conversion Monitoring die halfjaarlijks zal rapporteren over de voortgang van de ombouwoperaties naar andere bron- nen van energie dan Groningengas.  

Contactpersoon

Frederik Deloof

f.deloof@benelux.int

Samenwerken rond de klimaatdoelstellingen
  • Ontwikkeling van het Benelux Klimaat Platform.
  • In kaart brengen van financieringsmogelijkheden voor klimaatacties in de vorm van een Benelux-paper ‘Klimaat & Financiën’ dat een overzicht geeft van publieke en private financieringsinstrumenten en de manier waarop en in welke situaties zij het meest efficiënt ingezet kunnen worden.
  • Analyse van de invloed van de klimaattransitie op de arbeids- markt middels het opstellen van een overzicht van de banen en nieuwe beroepen die door de klimaattransitie gecreëerd worden en de verschuivingen die in de sectoren plaatsvinden.
  • Vergelijking van langetermijnklimaat- en energievisies door het voorbereiden van een rapport over gedeelde uitdagingen en trends. Verwerving van inzicht in de grensoverschrijdende wisselwerking tussen de verschillende transitiepaden naar een koolstofvrij energiesysteem. Opbouw van kennis over multila- terale modellering van langetermijnscenario’s.

Climate cooperation Benelux projects


 

Benelux Talanoa logoweb.jpg


 

EXTERNE BETREKKINGEN

Energietransitie

Een drietal kennisinstituten uit Noordrijn-Westfalen (NRW) participeren als partner in het Benelux Energie Expertise Netwerk. 

Gas platform

Ten aanzien van aardgas werken Frankrijk en Duitsland nauw samen met de Benelux-landen op het vlak van leveringszekerheid, markt en mededinging. 

Penta-samenwerking

Het Pentalaterale Energie Forum is het platform waarop regionale energiesamenwerking plaatsvindt, bijvoorbeeld op het gebied van interconnectie, leveringszekerheid en betaalbare energieprijzen. Dit forum kent naast de Benelux- landen ook Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Zwitserland als lid. Dit overleg wordt sinds zijn oprichting gehost door het Secretariaat-Generaal. 

Samenwerking rond de Noordzee

Aan het Noordzeeoverleg, dat zich concentreert op offshore wind, nemen naast de Benelux-landen alle overige Noordzeekuststaten deel. 

Waterstof

Op het vlak van waterstof wordt ook in Penta-verband overlegd. Daarnaast bestaat op dit thema een uitwisseling van best practices tussen een aantal Benelux-regio´s en Franse en Duitse Regio´s die actief zijn met waterstof zoals bijvoorbeeld Hauts-de-France, Auvergne-Rhône, Baden- Württemberg en NRW.